Okres II wojny światowej (1939-1945)

      Okres ten to czas największego i najkrwawszego konfliktu zbrojnego w historii, rozpoczętego atakiem III Rzeszy Niemieckiej na Polskę w dniu 1 września 1939 (operacja Fall Weiss). Wojna w Europie zakończyła się kapitulacją Berlina w dniu 2 maja 1945 roku oraz podpisaniem aktu bezwarunkowej kapitulacji III Rzeszy Niemieckiej w dniu 8 maja 1945 roku. W kraju działania zbrojne prowadziły oddziały partyzanckie, zorganizowane jako wojsko konspiracyjne, wchodzące w skład struktur polskiego państwa podziemnego. Wielu Polaków walczyło także w armiach koalicji antyhitlerowskiej i oddziałach partyzanckich okupowanych państw. Mieszkańcy Cieślina brali czynny udział w walce z najeźdźcą, walcząc na froncie oraz w miejscowych oddziałach partyzanckich, składając przy tym często ofiarę życia. Cieślin przez cały okres okupacji wchodził w skład Generalnego Gubernatorstwa, granicząc praktycznie z terenami wcielonymi do Rzeszy Niemieckiej (granica na Białej Przemszy w Kobylicy najbliżej). Wieś należała do dystryktu krakowskiego, w powiecie miechowskim. Jako Kreis Miechów składał się z byłego powiatu miechowskiego oraz z części powiatów pińczowskiego i olkuskiego. Władzę sprawował tu landrat czyli starosta, od 1940 r. tzw. Kreis-Hauptman. Na ludność nakładano duże obowiązkowe dostawy żywności, które ściągano stosując policyjne metody. Za nieoddawanie kontyngentów umieszczano w zbiorczych obozach karnych lub wobec braku własnej siły roboczej masowo wywożono Polaków na roboty do Rzeszy.   

      Chronologicznie informacje historyczne odnoszące się do tego okresu:

– 05.09.1939 – wkroczenie wojsk niemieckich do Cieślina i innych okolicznych wsi,

– 05/06.09.1939 – w odwecie za otwarcie ognia z karabinu podczas wkraczania wojsk niemieckich do Cieślina przez jednego z żołnierzy wycofującego się oddziału wojsk polskich, odpoczywającego na „księżej łące”, Niemcy zgonili wszystkich mieszkańców Cieślina do kościoła i zamknęli kościół. Zgromadzeni wewnątrz świątyni ludzie, spodziewając się najgorszego (spalenia w kościele), całą noc spędzili na modlitwie przed figurą Madonny z Dzieciątkiem. Wczesnym rankiem 06.09.1939 roku z niewyjaśnionego powodu, drzwi kościoła zostały otwarte i mieszkańcy mogli powrócić do swoich domów,

– 20.09.1939 – w wyniku ran postrzałowych zadanych w dniu 05.09.1939 roku przez niemieckiego okupanta, umiera Stanisław Dąbrowski (22 lata). Jest to pierwsza ofiara II wojny światowej na terenie Cieślina,

Grób 3 nieznanych żołnierzy Wojska Polskiego poległych we wrześniu 1939 roku.

Grób 3 nieznanych żołnierzy Wojska Polskiego poległych we wrześniu 1939 roku. Pomnik zrekonstruowano na cmentarzu w Cieślinie staraniem ŚZŻ AK i Gminy Klucze w 2008 roku.

– 26.10.1939 – na podstawie dekretu Adolfa Hitlera z dnia 12 października 1939 r. (z mocą obowiązującą od 26 października 1939 r.), Cieślin znalazł się na terenie Generalnego Gubernatorstwa (czasem  zwanego Generalna Gubernia, w skrócie GG; niem. Generalgouvernement für die besetzten polnischen Gebiete, dosłownie Generalne Gubernatorstwo dla okupowanych ziem polskich). Wchodził w skład dystryktu krakowskiego w powiecie miechowskim. Gminy i sołectwa to jedyne jednostki samorządowe pozostawione w Generalnym Gubernatorstwie bez zmian. Cieślin w okresie okupacji należał do gminy Dłużec,

Mapa niemiecka z 1944 roku (pas Żarki – Jędrzejów – Olkusz – Miechów) z zaznaczoną granicą pomiędzy Generalną Gubernią i Rzeszą (fragment).

Mapa niemiecka z 1944 roku (pas Żarki – Jędrzejów – Olkusz – Miechów) z zaznaczoną granicą pomiędzy Generalną Gubernią i Rzeszą (fragment).

– 20.09.1941 – od ostrzy niemieckich bagnetów ginie mieszkaniec Cieślina Władysław Paniczek (44 lata),

– 13.11.1941 – rekwizycja dzwonów św. Stanisław i św. Stanisław Kostka wykonanych w odlewni Bracia Felczyńscy w Kałuszu z kościoła w Cieślinie dokonana przez hitlerowskiego okupanta,

– 16.04.1942 – w trakcie nielegalnego przekraczania granicy między GG a Rzeszą Niemiecką w rejonie Golczowic, zastrzelona została przez niemieckich celników mieszkanka Cieślina Zofia Stajniak z domu Bromblik (48 lat). Osoba ta trudniła się handlem,

– 01.03.1943 – według spisu wykonanego przez władze Generalnego Gubernatorstwa na terenie Cieślina zamieszkiwały 264 osoby. Spis ten obejmował wszystkich, którzy w danej miejscowości zamieszkiwali co najmniej od 2 miesiący,

– lato 1944 – w celu zatrzymania spodziewanej ofensywy radzieckiej, Niemcy pośpiesznie zaczęli rozbudowywać umocnienia obronne. Do kopania okopów przeciwczołgowych zmuszana była okoliczna ludność oraz w niedziele załogi miejscowych fabryk. Pozostałości po okopach zachowały się do dzisiejszych czasów na wzgórzu za organistówką”, w lesie za cmentarzem (przy drodze na „kwaśniowskie”)  oraz na Górze Golczowskiej, w rejonie drogi polnej do Kobylicy,

– 14.08.1944 – podczas łapanki do pracy przy okopach rozstrzelany został przez żandarmerię niemiecką młynarz z Cieślina Ludwik Kwiatkowski. Zwłoki zamordowanego zakopano najpierw w ziemi, a dopiero potem po sprowadzeniu trumny pochowano je na cmentarzu w Cieślinie,

– 08.12.1944 – w Cieślinie poległ, pochodzący z Chechła, kapral Stanisław Płonka ps. „Bimber” (lat 32) – partyzant AK, 

– 17.01.1945 – do Cieślina wkroczyli żołnierze 80 Lubańskiej Dywizji Piechoty pułkownika Dymitra Kuźmina 59 Armii generała pułkownika Iwana Korownikowa, wchodzącej w skład I Frontu Ukraińskiego pod dowództwem marszałka Iwana Koniewa. Krwawa bitwa z wojskami niemieckimi stacjonującymi w Zalesiu Golczowskim toczona była w dniach 17-18 stycznia 1945 r. w okolicach Kobylicy (za rzeką Biała Przemsza). Były powiat olkuski (w granicach sprzed 01.06.1975 roku) wyzwolony został przez korpusy armijne 59 Armii I Frontu Ukraińskiego w zasadzie w ciągu 5 dni. Jednakże w trakcie zaciętych walk poległo na tym terenie 1500 żołnierzy Armii Radzieckiej. Poległych pochowano min. na cmentarzu w Cieślinie. W trakcie przeprowadzonej ekshumacji w okresie styczeń – luty 1948 r. z Cieślina wywieziono zwłoki 36 osób,

– 1939-45 – oprócz wyżej wymienionych osób w czasie II wojny światowej z rąk niemieckiego okupanta śmierć poniósł również Ignacy Bromblik, którego Niemcy wywieźli furmanką z Cieślina i rozstrzelali. Ponadto w bezpośredniej walce z okupantem w czasie kampanii wrześniowej 1939 roku, zginęło na froncie dwóch mieszkańców Cieślina: Bronisław Pielka i Roman Myszor.